Peter Tom Jones

Uit Visie, (20), 25 juni 2010 - Het recent opgerichte transitienetwerk van het middenveld gaat publiek...

Peter Tom Jones, de denktank Terra Reversa en het Vlaams Overleg voor Duurzame Ontwikkeling klopten aan bij verenigingen om samen aan een rechtvaardige transitie (zie artikel) te werken. Ze kwamen bij ACW en ACV terecht. Ann Demeulemeester, algemeen secretaris van het ACW, maakt deel uit van het transitie-netwerk.

"Onze huidige ecologische voetafdruk overschrijdt de draagkracht van de aarde met 30 %. De gevolgen hiervan zien we ook vandaag al. De manier waarop we het vandaag willen oplossen, lukt niet. Eindeloze economische groei is niet te verenigen met de eindigheid van de draagkracht van de aarde", zegt Peter Tom Jones, onderzoekscoördinator aan de KULeuven en co-auteur van 'Terra Reversa: de transitie naar rechtvaardige duurzaamheid'.

Pdf Visie (20):

http://www.acw.be/downloads/visie/nieuw/visiedezeweek.pdf

Aanverwante artikels verschenen inmiddels ook in De Nieuwe Werker (25 juni 2010) en De Wereld Morgen (25 juni 2010: http://www.dewereldmorgen.be/artikels/2010/06/25/transitienetwerk-wil-sociaalecologische-economie)

Onze wereld draait vierkant. Miljoenen liters olie verdwijnen in de zee. Steeds meer overstromingen bedreigen steeds meer mensen. Diersoorten sterven uit. De lucht die we inademen bevat te veel fi jn stof. Op sommige plaatsen in de wereld is er nu al een tekort aan water en voedsel.

"Onze huidige ecologische voetafdruk overschrijdt de draagkracht van de aarde met 30 %. De gevolgen hiervan zien we ook vandaag al. De manier waarop we het vandaag willen oplossen, lukt niet. Eindeloze economische groei is niet te verenigen met de eindigheid van de draagkracht van de aarde", zegt Peter Tom Jones, onderzoekscoördinator aan de KULeuven en co-auteur van 'Terra Reversa: de transitie naar rechtvaardige duurzaamheid'.

Zijn we dan nu niet goed bezig met onze oplossingen?

Peter Tom Jones : "Je kan in België investeringen in zonnepanelen heel snel terugverdienen met subsidies, groenestroomcertifi caten en belastingaftrek. Daarom is het vooral voor mensen met een hoog inkomen en een eigen huis financieel zeer  aantrekkelijk. Het gevolg is dat deze mensen straks lage energiekosten hebben, terwijl mensen in armere buurten ze zien stijgen. Dit leidt tot een toenemende ongelijkheid in de samenleving. Bovendien: die koopkrachtige mensen laten het geld dat ze uitsparen niet noodzakelijk liggen. Wanneer ze met dit uitgespaarde geld bijvoorbeeld een reis met het vliegtuig naar de Seychelleneilanden maken, dan neemt de ecologische voetafdruk net toe. Daarom zijn er tegelijk veranderingen nodig op structureel niveau als op gedragsvlak. Alle grote sectoren - voeding, mobiliteit, wonen, toerisme - moeten tegelijkertijd aangepakt worden. En zolang duurzame keuzes in ons systeem moeilijker en duurder zijn dan niet-duurzame keuzes, zal de grote
meerderheid niet warm lopen voor duurzame alternatieven."

Wat is dan wel de oplossing?

Peter Tom Jones: "Ik pleit niet voor een revolutie, maar voor een rechtvaardige transitie (overgang) naar een duurzame samenleving. Een transitie betekent dat we grondige veranderingen aan structuren, culturen en onze handelingen aanbrengen. En dat op alle terreinen van de samenleving: economisch, sociaal, cultureel en ethisch. Dat zal een traag proces zijn, dat wellicht twee tot drie generaties zal duren."

Hoe komen we tot zo'n transitie?

Peter Tom Jones: "De politiek reageert op problemen, kijkt veel minder vooruit op problemen die zouden kunnen komen. Ze zoekt vooral oplossingen op korte termijn, tot de volgende verkiezing. Moeilijkere beslissingen krijg je immers moeilijk verkocht aan de kiezer. Een transitie naar een duurzame samenleving vereist echter een langetermijnvisie, met gedurfde acties. De enige manier om toch iets te veranderen is ervoor te zorgen dat het draagvlak voor transitie en voor duurzaamheid groter wordt. Op die manier hoop je op een positieve spiraal waar het grote draagvlak voor meer durf bij de politieke partijen zorgt."

***

Ann Demeulemeester: "Het transitie-netwerk verenigt mensen uit diverse hoeken van het middenveld. Het middenveld, dat zijn verenigingen, groepen, organisaties die tussen de burger en de politiek staan: vakbonden, milieuorganisaties, culturele organisaties enzovoort. Maar er is ook een link met lossere initiatieven zoals de buurtsector, stadsprojecten... Samen pleiten we voor een sociaal-rechtvaardige overgang naar een duurzame samenleving. De bedoeling is om een grotere coalitie te maken, om zo meer te kunnen wegen op het beleid en op het bedrijfsleven om verandering mogelijk te maken."

Hoe gaat dat concreet in zijn werk?

Ann Demeulemeester: "In deze eerste fase werken we aan een toekomstbeeld: waar willen we met zijn allen naartoe? We werken rond de thema's wonen, energie, mobiliteit, voeding. Ook arbeid met groene jobs en duurzame fiscaliteit, als middel om het gedrag van mensen te veranderen, pakken we aan. We hebben onszelf vier taken gesteld. Eerst willen we uitklaren wat dat is, een rechtvaardige duurzame samenleving. Aangezien we zeer diverse organisaties zijn, willen we van elkaar leren en elkaar inspireren. Onze bedoeling is om te werken aan een groter draagvlak. Zo kunnen we de overheden enbedrijven beïnvloeden om naar een sociaal rechtvaardige duurzame samenleving over te stappen."

Werken jullie ook samen met het bedrijfsleven?

Ann Demeulemeester: "Ook het bedrijfsleven is bezig met duurzaamheid. Die initiatieven gaan vooral over technologische veranderingen. Het sociale aspect speelt voor het bedrijfsleven veel minder mee. Als tegengewicht richt het middenveld een netwerk op dat aan een toekomstvisie werkt. We zorgen binnen het transitie-netwerk voor mensen die contact houden met dat deel van debedrijfswereld dat bezig is met maatschappelijk verantwoord ondernemen. Een duurzame en rechtvaardige transitie kan maar als alle overheden, het middenveld, het bedrijfsleven en de mensen samenwerken."

Katrien Vandeveegaete